Gìn giữ truyền thống quê hương, phát huy những giá trị tinh thần, đóng góp vào sự phát triển kinh tế địa phương là định hướng hoạt động của cơ sở sản xuất đá mỹ nghệ Kiên Cường trong suốt bao năm qua.
Đến với làng nghề đá Ninh Vân, thuộc huyện Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình, du khách sẽ bị choáng ngợp trước vô vàn các tác phẩm đá mỹ nghệ được điêu khắc tinh xảo. Các nghệ nhân nơi đây đã khéo léo thổi “hồn” vào từng sản phẩm. Tại làng nghề có truyền thống điêu khắc đá từ hơn 400 năm nay, thật không khó để tìm kiếm một cơ sở hoạt động từ lâu đời. Trong đó, phải kể tới cơ sở sản xuất đá mỹ nghệ Kiên Cường.
Lớn lên trong gia đình có truyền thống làm nghề chế tác đá từ lâu đời, Nghệ nhân Đỗ Khắc Cường, 41 tuổi, chủ cơ sở cũng không rõ gia đình bắt đầu theo nghề đá từ bao giờ. Tiếp xúc với nghề làm đá từ bé, ông Cường cho biết: “ Sinh ra trong làng nghề, lớn lên trong tiếng búa, tiếng đục đá khiến tôi hun húc một thứ tình cảm lớn lao với quê hương. Đó vừa là tình yêu, vừa là trách nhiệm gìn giữ bản sắc văn hóa dân tộc. Cha ông ta đã tạo ra và phát triển làng nghề, thì chúng tôi phải có trách nhiệm bảo vệ, gìn giữ và phát triển nghề truyền thống hơn nữa”.
Nghệ nhân Đỗ Khắc Cường tâm huyết với nghề điêu khắc đá mỹ nghệ truyền thống tại xã Ninh Vân
Hiện tại, cơ sở sản xuất đá mỹ nghệ Kiên Cường là một trong những cơ sở sản xuất đá lớn nhất tại làng nghề Ninh Vân với 2 xưởng chính, tổng diện tích 1000m2, được trang bị đầy đủ máy móc và dụng cụ cần thiết. Các sản phẩm được chế tác chủ yếu là tượng đá, phù điêu, bia mộ, cho một số cơ sở tôn giáo như đình, chùa, nhà thờ, ngoài ra còn cho các khu lăng mộ. Thị trường phân phối sản phẩm rộng khắp tỉnh trên cả nước. Các công ty, các doanh nghiệp, các cá nhân từ khắp các địa phương thường xuyên lui tới tham quan và đặt hàng.
Xưởng chuyên điêu khắc các pho tượng Phật cho một số chùa trong địa phương các tỉnh thành. Đặc biệt, trong suốt 8 năm liền, đây chính là cơ sở chuyên chế tác các pho tượng như: tượng Phật Di Lặc, tượng Thích Ca Mâu Ni, tượng Tứ Đại Thiên Vương và rất nhiều pho tượng khác đặt tại chùa Tân Hải, xã Trung Châu, huyện Đan Phượng, thành phố Hà Nội. Một số pho tượng có chiều cao đạt mức 8m.
Tượng Phật Di Lặc đặt tại chùa Tân Hải, xã Trung Châu, huyện Đan Phượng, thành phố Hà Nội.
Những năm qua, việc khai thác đá tại tỉnh Ninh Bình đã ảnh hưởng tới cảnh quan, môi trường nơi đây. Bên cạnh đó, du lịch phát triển cũng khiến cho việc khai thác đá trong tỉnh bị hạn chế phần nào. Do đó, cơ sở đã sử dụng hai nguồn nguyên liệu chính là đá xanh nguồn gốc từ tỉnh Thanh Hóa và đá trắng được mua về từ tỉnh Nghệ An.
Không chỉ đóng góp vào vẻ đẹp truyền thống quê hương, cơ sở sản xuất đá mỹ nghệ Kiên Cường còn là nơi tạo công ăn, việc làm cho nhiều người dân nơi đây, đóng góp một phần nhỏ và an sinh xã hội. Các nghệ nhân và thợ nơi đây đến từ mọi thành phần lứa tuổi, từ các bạn trẻ cho đến chị em phụ nữ, nam giới và cả người cao tuổi. Với nghề đòi hỏi tính kiên trì, sự tỉ mỉ và kỹ thuật cao, và quan trọng là sức khỏe, thì sự tham gia chế tác của các lứa tuổi đã chứng tỏ tình yêu, nhiệt huyết của người dân nơi đây dành cho nét đẹp quê hương. Đó cũng là lý do vì sao thương hiệu đá Ninh Vân ngày nổi tiếng khắp cả nước.
Mong muốn thương hiệu đá Ninh Vân ngày một phát triển hơn nữa, cơ sở sản xuất đá mỹ nghệ Kiên Cường thường tập trung, quan tâm với các bạn trẻ. Bên cạnh việc giúp các bạn trẻ có công việc ổn định, ông Cường đã tận tình hướng dẫn, lan tỏa lòng nhiệt huyết truyền lại các kĩ thuật chế tác từ thời ông cha để lại. Từ đó, ngày càng có nhiều bạn trẻ đi theo nghề truyền thống của quê hương.
Qua bàn tay khéo léo của các thợ chế tác đá làm việc tại xưởng, những hòn đá thô sơ trở thành những tác phẩm hoàn hảo. Mỗi sản phẩm hoàn thiện là kết tinh của biết bao thời gian, công sức, tình cảm của người chế tác. Trong đó, phải kể tới pho tượng phật Di Lặc đặt tại chùa Tân Hải đã được ông Cương và các nghệ nhân tại xưởng chế tác trong suốt 2 năm. Bên cạnh đó, tùy theo từng loại sản phẩm mà các công đoạn chế tác sẽ khác nhau. Trung bình, để tạo ra một sản phẩm hoàn chỉnh, nghệ nhân phải mất từ vài tuần cho tới vài tháng, thậm trí vài năm.
“Chế tác không phải nghề một sớm một chiều. Do đó, nghệ nhân phải đạt chuẩn các yếu tố về kỹ thuật điêu khắc, tư duy kiến trúc được tích lũy từ kinh nghiệm gia truyền, kinh nghiệm thực tế mới có thể thổi đúng “hồn” vào sản phẩm. Ngay từ khâu chọn đá, nghệ nhân cũng phải tỉ mỉ quan sát. Và từ một hòn đá thô sơ để cho ra một sản phẩm vĩnh cửu, hơn hết nghệ nhân phải có đam mê với nghề” – Nghệ nhân Cường cho biết.
Từ một tảng đá thô sơ nhưng qua đôi tay nghệ nhân trở thành những tác phẩm điêu khắc vô giá tại cơ sở mỹ nghệ Kiên Cường
Hiện nay, các sản phẩm mỹ nghệ được chế tác từ đá tự nhiên của Việt Nam đã được xuất khẩu ra nhiều nước trên thế giới. Đồng thời, Bộ Xây Dựng cũng đã ban hành Thông tư số 04/2021/TT-BXD hướng dẫn xuất khẩu khoáng sản làm vật liệu xây dựng, trong đó có các sản phẩm đá mỹ nghệ vào ngày 30 tháng 6 năm 2021 vừa qua. Trước những thuận lợi trên, Nghệ nhân Cường cho biết, trong tương lai, cơ sở sẽ hướng tới việc mở rộng thị trường đá mỹ nghệ ra nước ngoài. Điều này vừa giúp nâng tầm thương hiệu đá mỹ nghệ Ninh Vân, vừa thúc đẩy phát triển kinh tế địa phương trong thời kỳ hội nhập này.
CƠ SỞ ĐÁ MỸ NGHỆ KIÊN CƯỜNG
Điện thoại: 0984130375 - 0912996571
Địa chỉ: Xuân Phúc - Ninh Vân - Hoa Lư - Ninh Bình
Website: https://sites.google.com/site/cosodamynghekiencuong/
