Ngày 16/8, tại tỉnh Udon Thani, Thái Lan, chương trình “Bilateral Blossoms – Những đóa hoa hữu nghị song phương” chính thức khai mạc trong khuôn khổ chương trình hoạt động “Bản hoà tấu của ngoại giao và thi ca – Kỷ niệm 50 năm quan hệ hữu nghị Thái Lan – Việt Nam”, mở đầu chuỗi hoạt động giao lưu văn hóa, văn học giữa các nhà văn, nhà thơ và nghệ sĩ hai nước. Chương trình do Hội Nhà văn Thái Lan phối hợp với Đại sứ quán nước Cộng hoà Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam tại Thái Lan, Trung tâm PEN Quốc tế Thái Lan dưới sự bảo trợ của Hoàng Gia, cùng Hội Nhà thơ Thái Lan tổ chức, tạo nên một không gian gặp gỡ giàu tính văn hóa giữa Việt Nam và Thái Lan.
Toàn cảnh chương trình “Bilateral Blossoms - Những đóa hoa hữu nghị song phương” tại tỉnh Udon Thani, Thái Lan.
VĂN HÓA – NỀN TẢNG LÀM SÂU SẮC QUAN HỆ GIỮA HAI DÂN TỘC
Nửa thế kỷ quan hệ ngoại giao đã mở ra một chặng đường hợp tác ngày càng rộng giữa Việt Nam và Thái Lan, từ những nền tảng tin cậy ban đầu đến khuôn khổ Đối tác Chiến lược Toàn diện được thiết lập năm 2025. Cùng với những lĩnh vực hợp tác mang tính chiến lược, văn hóa tạo nên một chiều sâu khác cho quan hệ hai nước: gần với con người, gắn với đời sống tinh thần và hiện diện trong những giá trị được gìn giữ qua nhiều thế hệ.
Nghi lễ trao cờ quốc gia giữa Thái Lan và Việt Nam.
Đặt một dấu mốc ngoại giao trong không gian của văn học và thi ca vì thế gợi ra một cách nhìn khác về hành trình 50 năm. Những con số và cột mốc lịch sử vẫn ở đó, nhưng phía sau chúng là những ký ức, những cảm xúc và những giá trị được tạo dựng qua thời gian. Văn hóa giúp câu chuyện của quan hệ hai nước đi vào một miền gần gũi hơn, nơi tình hữu nghị được cảm nhận bằng những điều con người có thể nhìn thấy, lắng nghe và sẻ chia.
Ở Udon Thani, ý nghĩa ấy được đặt trong một không gian rất cụ thể: nơi ngoại giao gặp gỡ văn hóa, nơi những giá trị của một chặng đường 50 năm được tiếp nối bằng tiếng nói của những người làm văn học và nghệ thuật. “Bilateral Blossoms – Những đóa hoa hữu nghị song phương” vì thế hiện lên như một điểm nối giữa những giá trị đã được vun đắp trong 50 năm quan hệ và đời sống văn hóa đương đại, để tình hữu nghị Việt Nam – Thái Lan tiếp tục được cảm nhận bằng những rung động gần với đời sống và được bồi đắp qua những giá trị văn hóa đang được trao truyền.
TỪ THÔNG ĐIỆP KHAI MẠC ĐẾN CHIỀU SÂU QUAN HỆ SONG PHƯƠNG
Lễ khai mạc “Bilateral Blossoms – Những đóa hoa hữu nghị song phương” mở ra những góc nhìn về chặng đường 50 năm quan hệ Việt Nam – Thái Lan, đồng thời gửi gắm kỳ vọng đối với sự phát triển của quan hệ hai nước trong những thập niên tiếp theo. Từ những thông điệp được chia sẻ tại chương trình, ý nghĩa của dấu mốc nửa thế kỷ được đặt trong sự tiếp nối giữa những thành quả đã đạt được và trách nhiệm vun đắp tình hữu nghị trong tương lai.
Ông Phạm Việt Hùng - Đại sứ Đặc mệnh Toàn quyền nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam tại Thái Lan phát biểu tại lễ khai mạc chương trình.
Phát biểu tại chương trình, Đại sứ Đặc mệnh Toàn quyền nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam tại Thái Lan Phạm Việt Hùng nhấn mạnh tình hữu nghị giữa hai nước được thể hiện sinh động qua những câu thơ và sự hiện diện của các nhà văn, nhà thơ tại cuộc gặp. Theo Đại sứ, chính những người cầm bút, bằng tác phẩm và sức sáng tạo của mình, có thể góp phần tăng cường sự gắn kết về văn hóa, qua đó đưa nhân dân hai nước ngày càng gần gũi và hiểu biết lẫn nhau hơn.
Hướng tới tương lai, Đại sứ Phạm Việt Hùng đặc biệt nhấn mạnh, tình hữu nghị 50 năm giữa hai đất nước rất quan trọng, nhưng 50 năm tới sẽ còn quan trọng hơn. Thông điệp ấy cho thấy ý nghĩa của việc kế thừa những thành quả đã được các thế hệ gây dựng, đồng thời đặt ra kỳ vọng về những đóng góp mới cho quan hệ Việt Nam – Thái Lan. Đại sứ bày tỏ mong muốn các nhà văn, nhà thơ tiếp tục đồng hành với đời sống, phản ánh những vấn đề con người đang đối diện và bằng giá trị nhân văn của văn chương, góp phần hướng tới cuộc sống tốt đẹp, hạnh phúc hơn cho nhân dân hai nước.
Bà Nareephop Sawatdisarak, Chủ tịch Hội Nhà văn Thái Lan, phát biểu tại chương trình.
Từ phía Thái Lan, bà Nareephop Sawatdisarak, Chủ tịch Hội Nhà văn Thái Lan, nhấn mạnh ý nghĩa của việc lựa chọn Udon Thani làm địa điểm tổ chức chương trình, nơi các nhà văn, nhà thơ Việt Nam và Thái Lan cùng hiện diện trong một cuộc gặp giàu ý nghĩa. Bà đặc biệt đề cập tới 50 bài thơ mang những nét đặc trưng của văn hóa hai nước, coi đây là một dấu ấn góp phần làm nên vẻ đẹp và bản sắc của chương trình.
Trong chia sẻ của bà Nareephop Sawatdisarak, dòng Mekong – dòng sông gắn kết nhiều quốc gia và cộng đồng trong khu vực – trở thành một hình ảnh giàu ý nghĩa khi nói về Việt Nam và Thái Lan. Từ những nét văn hóa riêng được thể hiện qua 50 tác phẩm, văn chương tạo thêm nguồn cảm hứng cho sự giao lưu, để những giá trị của mỗi đất nước được giới thiệu và lan tỏa trong tinh thần hữu nghị giữa hai dân tộc.
Tiến sĩ Lae Dilokvidhyarat, Thượng nghị sĩ, trình bày diễn văn chính tại lễ khai mạc “Bilateral Blossoms – Những đóa hoa hữu nghị song phương”
Tiếp nối những chia sẻ tại chương trình, Tiến sĩ Lae Dilokvidhyarat, Thượng nghị sĩ, nhìn nhận quan hệ Việt Nam – Thái Lan từ những chặng đường lịch sử và phát triển mà hai quốc gia đã trải qua. Theo ông, quan hệ giữa hai nước ngày càng được mở rộng trên nhiều lĩnh vực, từ văn hóa, giáo dục đến kinh tế, tạo dựng những nền tảng quan trọng cho sự hợp tác và phát triển trong giai đoạn mới.
Đặc biệt, Tiến sĩ Lae Dilokvidhyarat đặt niềm tin vào thế hệ trẻ Việt Nam và Thái Lan trong việc kế thừa, gìn giữ và phát huy những giá trị cốt lõi của quan hệ hữu nghị hai nước. Sự tiếp nối giữa các thế hệ, theo ông, sẽ tạo thêm động lực để những nền tảng đã được xây dựng trong quá khứ tiếp tục được củng cố và phát triển trong tương lai. Từ niềm tin ấy, ông gửi lời chúc tình hữu nghị Việt Nam – Thái Lan mãi mãi xanh tươi, bền vững qua thời gian.
GẶP GỠ VĂN CHƯƠNG, MỞ RỘNG NHỮNG MIỀN ĐỒNG ĐIỆU
Phát biểu tại chương trình, nhà thơ Trần Nhuận Minh bày tỏ niềm xúc động khi cùng các nhà thơ Việt Nam trở lại Udon Thani – vùng đất lưu dấu những năm tháng hoạt động cách mạng của Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Thái Lan. Trong thời điểm hai nước kỷ niệm 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao, sự hiện diện của những người làm thơ Việt Nam và Thái Lan tại một địa danh giàu ý nghĩa lịch sử càng khiến cuộc gặp mang thêm những tầng ý nghĩa đặc biệt.
Nhà thơ Trần Nhuận Minh
Nhìn từ hành trình quan hệ hai nước, nhà thơ Trần Nhuận Minh đánh giá cuộc hội ngộ là một dấu mốc đáng ghi nhận trong giao lưu văn học Việt Nam – Thái Lan. Đặc biệt, việc ra mắt tập thơ chọn lọc Thái Lan – Việt Nam, được xuất bản và phát hành tại Thái Lan, theo ông là “một sáng kiến lớn, có giá trị lâu bền”. Từ những cuộc gặp và những trang thơ được sẻ chia, ông gửi gắm kỳ vọng tình hữu nghị giữa hai đất nước, cũng như tình cảm giữa những người cầm bút Việt Nam và Thái Lan, sẽ tiếp tục được bồi đắp qua thời gian.
Ra mắt tập thơ chọn lọc Thái Lan – Việt Nam được xuất bản và phát hành tại Thái Lan
Từ chiều sâu lịch sử ấy, nhà thơ Bàng Ái Thơ đưa người nghe trở về với một điểm gặp gần gũi hơn – nơi con người tìm thấy nhau bằng thơ ca. Nửa thế kỷ là một chặng đường dài trong quan hệ giữa hai quốc gia, nhưng trước những rung động của văn chương, khoảng cách về thời gian, địa lý và ngôn ngữ dường như được thu hẹp. Bởi như bà chia sẻ: “Một bài thơ có thể đi qua biên giới mà không cần hộ chiếu. Một câu thơ có thể tìm thấy sự đồng cảm trong trái tim của những con người chưa từng gặp nhau”.
Nhà thơ Bàng Ái Thơ
Các nhà thơ Việt Nam và Thái Lan đến với cuộc hội ngộ từ những miền đất khác nhau, mang theo tiếng nói, ký ức và hành trình sáng tác riêng. Từ những thế giới riêng ấy vẫn có thể nhận ra những tình cảm gần gũi: tình yêu quê hương, sự gắn bó với nơi mình thuộc về, những ký ức được gìn giữ qua năm tháng và niềm tin vào cái đẹp. Chính những điều tưởng như rất riêng lại trở thành nơi hai nền văn hóa có thể nhận ra nhau.
Trong sự tương đồng về cách nhìn ấy, nhà thơ Đoàn Mạnh Phương khái quát tinh thần của cuộc gặp bằng một thông điệp ngắn gọn: “Thơ ca không có biên giới”. Theo ông, mỗi dân tộc có một ngôn ngữ, một đời sống văn hóa và những cách biểu đạt riêng, nhưng phía sau những khác biệt vẫn là những rung động mà con người có thể sẻ chia trước quê hương, cuộc sống và những giá trị nhân văn.
Nhà thơ Đoàn Mạnh Phương
Ông đặc biệt nhấn mạnh sức mạnh của văn chương là “làm cho những người chưa từng gặp nhau có thể nhận ra nhau trong tâm hồn”. Một bài thơ có thể bắt đầu từ một miền quê rất cụ thể, một ký ức riêng tư hay một khoảnh khắc bình dị của đời sống, nhưng khi đến với người đọc ở một đất nước khác, những điều riêng ấy vẫn có thể đánh thức một cảm xúc quen thuộc.
NHỮNG THANH ÂM THI CA TRONG CUỘC GẶP VIỆT NAM – THÁI LAN
Trao tặng Kỷ niệm chương 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao Thái Lan – Việt Nam
Điểm nhấn của chương trình là “Bilateral Blossoms”, với sự tham gia của những nhà thơ tiêu biểu Việt Nam và Thái Lan. Những tác phẩm được giới thiệu tại cuộc gặp mang theo nhiều sắc thái của đời sống, quê hương, ký ức và con người, qua đó tạo nên một không gian thi ca giàu bản sắc trong dòng chảy giao lưu văn học giữa hai nước.
Các nhà thơ Việt Nam đọc tác phẩm trong chương trình “Bilateral Blossoms” – phần đọc thơ của các nhà thơ tiêu biểu Thái Lan và Việt Nam.
Phía Việt Nam, các nhà thơ Kiều Bích Hậu, Nông Thị Ngọc Hoà, Linh Chi – Nguyễn Trọng Thắng, Nguyễn Sỹ Bình, Nguyễn Thị Minh Thái, Chu Thu Phương, Khánh Phương, Nguyễn Vĩnh Tiến, Võ Thị Như Mai cùng các tác giả tham dự đã giới thiệu những sáng tác của mình. Mỗi tác phẩm mang một dấu ấn riêng, góp phần phác họa sự phong phú trong tiếng nói và cảm quan của thơ Việt Nam đương đại.
Các nhà thơ Thái Lan đọc tác phẩm trong chương trình “Bilateral Blossoms” – phần đọc thơ của các nhà thơ tiêu biểu Thái Lan và Việt Nam.
Các nhà thơ Thái Lan cũng mang đến chương trình những sáng tác tiêu biểu, góp thêm những sắc thái riêng về văn hóa, con người và đời sống Thái Lan. Sự hiện diện của các tác giả hai nước đã tạo nên một diện mạo phong phú cho “Bilateral Blossoms”, với nhiều thế hệ, phong cách và tiếng nói sáng tác cùng hội tụ.
Đại diện các nhà văn, nhà thơ Việt Nam trao tặng quà và các ấn phẩm văn học tới đại biểu Thái Lan, thể hiện tình cảm hữu nghị và sự gắn kết trong giao lưu văn hóa giữa hai nước.
Từ những trang thơ được sẻ chia tại Udon Thani, “Bilateral Blossoms” góp thêm một sắc thái văn hóa giàu cảm xúc cho dấu mốc 50 năm quan hệ Việt Nam – Thái Lan. Cuộc gặp giữa những người cầm bút hai nước mở thêm những kết nối từ văn chương, để sự hiểu biết và tình hữu nghị tiếp tục được vun đắp bằng những giá trị gần gũi và bền vững./.
Đoàn Mạnh Hiếu
