Kiểm tra, giám sát để nhận diện và xử lý sai phạm
Tham nhũng không phải là vấn đề riêng của bất kỳ quốc gia nào. Bên cạnh quyền lực luôn hiện hữu nguy cơ tham nhũng và lợi ích nhóm. Điều làm nên sự khác biệt không phải là có hay không có tham nhũng, mà chính là ở năng lực kiểm soát, ngăn ngừa.
Những năm qua, công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực ở nước ta được triển khai quyết liệt, đồng bộ. Nhiều vụ việc nghiêm trọng được phát hiện, xử lý. Nhiều cán bộ, đảng viên vi phạm bị xem xét trách nhiệm theo đúng quy định, không có vùng cấm, không có ngoại lệ.
Tại Đồng Nai, báo cáo của Ủy ban kiểm tra cho thấy, công tác kiểm tra, giám sát tiếp tục được tăng cường với trọng tâm là các lĩnh vực dễ phát sinh tiêu cực như đất đai, quy hoạch, đấu thầu, đấu giá, quản lý tài chính và tài sản công. Trong nhiệm kỳ 2020-2025, cấp ủy và tổ chức đảng các cấp đã kiểm tra hơn 9,8 nghìn tổ chức đảng; giám sát chuyên đề hơn 4,2 nghìn tổ chức đảng và gần 13,7 nghìn đảng viên. Ủy ban Kiểm tra các cấp kiểm tra gần 5,6 nghìn tổ chức đảng; giám sát chuyên đề gần 2,7 nghìn tổ chức đảng và hơn 3,6 nghìn đảng viên. Qua kiểm tra, giám sát đã thi hành kỷ luật 62 tổ chức đảng và 2.988 đảng viên. Xử lý kỷ luật 129 đảng viên, đồng thời đề nghị các tổ chức đảng chỉ đạo thu hồi số tiền vi phạm từ tham nhũng, tiêu cực. Việc kiên quyết phát hiện và xử lý sai phạm không chỉ góp phần giữ nghiêm kỷ luật, kỷ cương của Đảng mà còn củng cố niềm tin của nhân dân đối với công cuộc xây dựng, chỉnh đốn Đảng.
Những con số trên cho thấy cơ chế kiểm tra, giám sát tại Đồng Nai đang hoạt động thực chất, góp phần phát hiện và xử lý kịp thời các sai phạm phát sinh. Thực tiễn cho thấy, càng công khai, minh bạch trong xử lý vi phạm thì càng hạn chế được những luận điệu xuyên tạc, quy chụp của các thế lực thù địch về công tác phòng, chống tham nhũng.
Mục tiêu và giải pháp là phòng ngừa từ sớm, từ xa
Mỗi vụ việc tham nhũng một khi đã xảy ra đều kéo theo những tổn thất về nguồn lực, thời gian và đánh mất niềm tin xã hội. Vì vậy, mục tiêu và giải pháp cao nhất trong công tác phòng, chống tham nhũng không phải là xử lý được bao nhiêu vụ việc, mà là hạn chế tối đa điều kiện phát sinh sai phạm ngay từ đầu. Tinh thần đó được thể hiện rõ trong các định hướng lãnh đạo của cấp ủy, chính quyền thành phố Đồng Nai thời gian qua.
Quán triệt Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh (nay là thành phố Đồng Nai) lần thứ I, nhiệm kỳ 2025-2030, khi xác định 8 nhiệm vụ trọng tâm và 3 lĩnh vực đột phá trong 5 năm tới, đồng chí Tôn Ngọc Hạnh - Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy, Chủ tịch HĐND thành phố, nhấn mạnh: Trong công tác đấu tranh phòng, chống tham nhũng phải lấy phòng ngừa làm chính. Thông điệp này cho thấy yêu cầu ngày càng rõ nét trong công tác phòng, chống tham nhũng hiện nay là không chỉ xử lý nghiêm hành vi vi phạm khi đã xảy ra, mà phải chủ động nhận diện và kiểm soát các nguy cơ có thể dẫn đến vi phạm ngay từ đầu.
Điều dễ nhận thấy là nơi nào tập trung nhiều nguồn lực đầu tư, nhiều cơ hội phát triển, nơi đó luôn tiềm ẩn nguy cơ phát sinh tham nhũng và lợi ích nhóm. Không ít vụ việc cho thấy những tác động tiêu cực từ lợi dụng cơ chế, chính sách hoặc thông tin trong các lĩnh vực nhạy cảm như đất đai, đầu tư, quy hoạch để trục lợi. Vì vậy, phòng ngừa tham nhũng không chỉ là xử lý vi phạm khi đã xảy ra mà còn phải chủ động kiểm soát quyền lực, ngăn chặn từ sớm các biểu hiện lợi ích nhóm, bảo đảm môi trường phát triển minh bạch và lành mạnh.
Tinh thần “phòng ngừa” tiếp tục được cụ thể hóa trong kế hoạch phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực năm 2026 của UBND thành phố Đồng Nai với nhiều giải pháp đồng bộ, như: đẩy mạnh công khai, minh bạch; nâng cao trách nhiệm giải trình; cải cách hành chính; ứng dụng công nghệ thông tin; kiểm soát thủ tục hành chính; lấy sự hài lòng của người dân, doanh nghiệp làm thước đo hiệu quả hoạt động của cơ quan nhà nước.
Nhìn sâu hơn, mục tiêu không chỉ là xử lý các vụ việc đã xảy ra mà còn từng bước hoàn thiện thể chế, siết chặt kiểm soát quyền lực, khắc phục những kẽ hở trong quản lý để hạn chế nguy cơ phát sinh tham nhũng, tiêu cực.
Trong bối cảnh các thế lực thù địch thường xuyên lợi dụng những vụ việc tham nhũng, tiêu cực để xuyên tạc, phủ nhận vai trò lãnh đạo của Đảng, mỗi kết quả đạt được trong phòng, chống tham nhũng đều có ý nghĩa củng cố niềm tin xã hội và tăng cường sức đề kháng trước các quan điểm sai trái, thù địch.
Một nền hành chính hiện đại được đánh giá bằng khả năng ngăn ngừa để những sai phạm ít hoặc khó xảy ra. Chủ động nhận diện nguy cơ, kiểm soát quyền lực và phòng ngừa từ gốc, từ sớm, từ xa chính là mục tiêu và giải pháp căn cơ để công tác phòng, chống tham nhũng đạt hiệu quả, góp phần xây dựng bộ máy trong sạch, vững mạnh, củng cố niềm tin của nhân dân và tạo nền tảng cho phát triển bền vững./.
Tác giả: Vũ Bình
Bài dự thi Cuộc thi Chính luận về Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, lần thứ Sáu năm 2026, Thành phố Đồng Nai - (Tạp chí Điện tử)
