Phú Thọ – mảnh đất cội nguồn của dân tộc Việt Nam – đang từng bước khẳng định vị thế mới trong tiến trình phát triển kinh tế - xã hội của vùng Trung du và miền núi phía Bắc. Với lợi thế hội tụ về vị trí địa lý chiến lược, hệ thống hạ tầng ngày càng đồng bộ, cùng tiềm năng phong phú về công nghiệp, nông nghiệp, du lịch và nguồn nhân lực, Phú Thọ mở ra nhiều cơ hội đầu tư, hợp tác và phát triển bền vững. Trên nền tảng truyền thống lịch sử – văn hóa đặc sắc kết hợp với tư duy đổi mới, năng động, tỉnh Phú Thọ đang sẵn sàng bứt phá, vươn lên mạnh mẽ trong giai đoạn phát triển mới.
Từ năm 2025–2030, tỉnh Phú Thọ bước vào một giai đoạn phát triển mới sau khi mở rộng địa giới, hợp nhất với hai tỉnh liền kề (Vĩnh Phúc và Hòa Bình), tạo ra một đơn vị hành chính – kinh tế quy mô lớn với gần 4 triệu dân và diện tích gần 10.000 km². Quy mô mới giúp Phú Thọ tăng quy mô thị trường nội tỉnh, mở rộng không gian phát triển kinh tế; Tạo liên kết vùng đa dạng nhờ tiếp giáp Hà Nội, sân bay Nội Bài và các hành lang kinh tế quan trọng; Định hình lại các hành lang sản xuất - dịch vụ - logistics chiến lược.
Trung tâm tỉnh Phú Thọ. Ảnh: TL
Kinh tế tăng trưởng mạnh mẽ
Năm 2025, tăng trưởng kinh tế của tỉnh Phú Thọ đạt 10,52%, đứng thứ 4 cả nước và đứng thứ nhất vùng trung du và miền núi phía bắc. Cơ cấu kinh tế dịch chuyển theo hướng tích cực, tăng tỷ trọng khu vực công nghiệp, dịch vụ. Quy mô GRDP đạt 412,4 nghìn tỷ đồng, tăng gần 16%, xếp thứ 6/34 tỉnh, thành phố. Giá trị GRDP bình quân đầu người đạt gần 112 triệu đồng, tăng 15% so năm 2024. Thu ngân sách Nhà nước tăng cao, ước đạt 58.000 tỷ đồng, vượt 27,5% dự toán Hội đồng nhân dân tỉnh giao và tăng 36,6% so năm 2024.
Môi trường đầu tư, kinh doanh tiếp tục được cải thiện: Tỉnh thu hút được 1,5 tỷ USD vốn đầu tư nước ngoài (FDI), đạt 143% kế hoạch; thu hút vốn đầu tư trong nước (DDI) đạt 260,5 nghìn tỷ đồng, cao hơn 3,6 lần so năm 2024. Số lượng doanh nghiệp đăng ký thành lập mới trên 4.500 doanh nghiệp. Tổng vốn đầu tư toàn xã hội huy động ước đạt 320 nghìn tỷ đồng, tăng 41,7 nghìn tỷ đồng; tổng dư nợ cho vay của các tổ chức tín dụng đạt 355,9 nghìn tỷ đồng, tăng 12,6% so năm 2024. Kết quả giải ngân vốn đầu tư công trong nhóm dẫn đầu cả nước. Sản xuất công nghiệp tiếp tục khẳng định vai trò động lực, then chốt của tăng trưởng kinh tế. Tốc độ tăng trưởng công nghiệp năm 2025 đạt 15,4%, chiếm tỷ trọng 55,4% cơ cấu kinh tế; hầu hết các sản phẩm chủ lực tăng khá so cùng kỳ năm trước, trong đó một số sản phẩm tăng cao như: máy tính xách tay; linh kiện điện tử; gạch ốp lát; điện sản xuất... Kim ngạch xuất khẩu ước đạt gần 40 tỷ USD, thuộc nhóm 5 tỉnh, thành phố xuất khẩu cao nhất cả nước.
Trên cơ sở tận dụng tối đa thế mạnh sẵn có, khai thác tối ưu tiềm năng của một không gian phát triển mới, trong đó tạo lập và mở rộng không gian phát triển đô thị - công nghiệp - dịch vụ, cho phép hình thành mạng lưới đô thị phân cấp - đa trung tâm, gồm: Việt Trì: Trung tâm hành chính - lịch sử - văn hóa cấp vùng; Vĩnh Yên - Phúc Yên: Trung tâm công nghiệp - công nghệ cao - đô thị dịch vụ; Hòa Bình: Trung tâm du lịch sinh thái, năng lượng, nông nghiệp công nghệ cao, trung chuyển vùng Tây Bắc.
Bên cạnh đó, sự ổn định về chính trị - xã hội, cùng với tiềm lực kinh tế ngày càng lớn và định hướng phát triển rõ ràng đã và đang củng cố vị thế của Phú Thọ như một điểm đến đầu tư hấp dẫn, an toàn và giàu tiềm năng trong khu vực trung du và miền núi phía Bắc.
Về phát triển hạ tầng: Phú Thọ đang đầu tư mạnh vào hạ tầng chiến lược để kết nối thị trường trong nước và quốc tế; cụ thể: Mở rộng các khu công nghiệp, cụm công nghiệp – Theo đó, 12 khu công nghiệp được quy hoạch lại, tổng diện tích hơn 3.500 ha với hạ tầng đồng bộ (điện, nước, giao thông, viễn thông). Tuyến đường kết nối quốc gia và xuyên vùng được cụ thể hoá, đó là Dự án cao tốc Hòa Bình–Vĩnh Phúc chạy qua tỉnh có thể giảm chi phí logistics tới cảng Dịch Vọng và sân bay Nội Bài lên tới 40 %, tạo cú hích lớn cho vận tải, xuất nhập khẩu. Trung tâm logistics: Trung tâm logistics Việt Trì–Lâm Thao với vốn đầu tư nghìn tỷ đồng do đối tác quốc tế triển khai, mở ra “điểm trung chuyển” cho hàng hóa khu vực phía Bắc.
Hạ tầng giao thông ngày càng đồng bộ mở ra nhiều dư địa cho phát triển kinh tế - xã hội và các cơ hội đầu tư. Cùng với đó, hạ tầng các khu, cụm công nghiệp được chú trọng đầu tư, mở rộng với 58 khu công nghiệp đã được quy hoạch với quy mô sử dụng đất là 14.055,36ha, trong đó 16 khu đã đi vào hoạt động. Hạ tầng đô thị được đầu tư, mở rộng và hoàn thiện theo hướng đồng bộ, hiện đại, cơ bản đáp ứng tiêu chí đô thị. Hệ thống cung cấp điện cơ bản đáp ứng yêu cầu phát triển và bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia. Hạ tầng cấp nước sạch tiếp tục được chú trọng đầu tư nâng cấp, mở rộng mạng lưới phục vụ và cải thiện chất lượng nước với 40 nhà máy nước đang khai thác và cấp nước sạch cho tỉnh và địa phương lân cận; 619 công trình nước sạch nông thôn.
Thủy điện Hòa Bình. Ảnh: TL
Phát triển nguồn nhân lực và đổi mới sáng tạo:
Phú Thọ chú trọng phát triển nguồn nhân lực đáp ứng yêu cầu của các ngành công nghiệp hiện đại. Theo đó, tăng cường đào tạo, hợp tác giữa doanh nghiệp và cơ sở giáo dục để nâng cao kỹ năng lao động; thúc đẩy chuyển đổi số và ứng dụng công nghệ trong quản lý, dịch vụ công, attract investors. Ngoài ra, tỉnh đang hình thành các trung tâm đổi mới sáng tạo và khởi nghiệp nhằm kích thích phát triển các doanh nghiệp công nghệ cao trong dài hạn.
Phú Thọ xác định phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao là ưu tiên chiến lược để đáp ứng yêu cầu chuyển dịch cơ cấu kinh tế, thu hút đầu tư và nâng cao năng lực sáng tạo trong nền kinh tế số. Tỉnh đã ban hành Nghị quyết phát triển nhân lực chất lượng cao giai đoạn 2025–2030, tầm nhìn đến 2045, coi đây là một “đòn bẩy chiến lược” cho phát triển kinh tế – xã hội. Mục tiêu đến năm 2030 bao gồm: chuẩn hóa ít nhất 70% chương trình đào tạo nghề và đại học theo chuẩn quốc gia và quốc tế; và xây dựng đội ngũ 50.000 lao động chất lượng cao trong các ngành trọng điểm như chế biến – sản xuất, công nghệ số, chăm sóc sức khỏe, du lịch, năng lượng xanh. Đồng thời, tỉnh hướng đến đào tạo 5.000 chuyên gia, kỹ sư và kỹ thuật viên về trí tuệ nhân tạo (AI); 80% lực lượng lao động có kỹ năng số cơ bản; và 50% sinh viên tốt nghiệp đạt chuẩn ngoại ngữ quốc tế.
Năm 2025, Phú Thọ có 5 trường đại học và 49 cơ sở đào tạo nghề, với quy mô đào tạo khoảng 86.800 người. Tỉnh tổ chức Ngày hội việc làm và hội thảo phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, thu hút khoảng 2.000 học sinh, sinh viên và doanh nghiệp, nhằm tăng cường kết nối giữa nhà trường – người lao động – doanh nghiệp. Tỉnh cũng đã tổ chức các ngày hội việc làm, hội chợ lao động và sự kiện tư vấn nghề nghiệp để tạo cầu nối giữa nhân lực và thị trường lao động.
Danh thắng Tây Thiên. Ảnh: TL
Đổi mới sáng tạo và hệ sinh thái khởi nghiệp
Trong định hướng lớn của tỉnh, Phú Thọ xác định đổi mới sáng tạo, khởi nghiệp và chuyển đổi số là “chìa khóa vàng” cho phát triển bền vững, gắn với khoa học công nghệ và năng lực cạnh tranh cấp tỉnh. Tỉnh triển khai nhiều hoạt động thúc đẩy hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo, kết nối doanh nghiệp – viện – trường – cộng đồng, coi doanh nghiệp là trung tâm của đổi mới sáng tạo. Trong đó, tham gia và hưởng ứng Ngày hội Đổi mới sáng tạo Quốc gia 2025 (01–10/10) với các hoạt động thúc đẩy sáng tạo và triển khai kế hoạch hỗ trợ hệ sinh thái đổi mới sáng tạo trong tỉnh. Nhiều hội thảo, diễn đàn, hoạt động kết nối khởi nghiệp và đổi mới được tổ chức trong năm nhằm tạo môi trường hỗ trợ cho các startup và doanh nghiệp đổi mới.
Vấn đề đổi mới công nghệ và chuyển đổi số phục vụ phát triển nhân lực được chú trọng nhằm thích ứng với yêu cầu thị trường việc làm trong kỷ nguyên số. Tỉnh triển khai các khóa đào tạo, tập huấn về khoa học, công nghệ, bảo mật thông tin và kỹ năng số; đồng thời xây dựng các hệ thống học trực tuyến, nền tảng hỗ trợ đào tạo kỹ năng.
Để thực hiện thành công những nhiệm vụ, định hướng đề ra, Phú Thọ tập trung triển khác các giải pháp cụ thể, bao gồm: Nâng cao chất lượng đào tạo nghề và giáo dục đại học theo tiêu chuẩn quốc gia – quốc tế; điều chỉnh chương trình theo nhu cầu doanh nghiệp; Khuyến khích doanh nghiệp tham gia tích cực vào đào tạo, hỗ trợ thực hành, thực tập và tuyển dụng trực tiếp; Mở rộng các chương trình đào tạo số, kỹ năng công nghệ và khởi nghiệp để người lao động thích nghi với nền kinh tế số.
Với quyết tâm và nỗ lực cao, tỉnh Phú Thọ đã mở ra một không gian phát triển kinh tế - xã hội mới có tính liên kết, tích hợp cao và giàu tiềm năng phát triển. Với tinh thần đoàn kết, sáng tạo, Phú Thọ sẽ tiếp tục nỗ lực, đổi mới tư duy, đổi mới cách làm để tỉnh trở thành một trong những điểm Nhấn trên bản đồ phát triển của đất nước./.
Xuân Long
